CBS News'in federal belgelere dayandırdığı haberine göre, ülkede geçici koruma statüsü sona eren 300 binden fazla Haitili artık gözaltına alınma ve sınır dışı edilme riskiyle karşı karşıya bulunuyor.

Haberde, ICE ekiplerinin özellikle Haitili nüfusun yoğun olduğu Ohio başta olmak üzere çeşitli eyaletlerde operasyonlar düzenlemeye hazırlandığı belirtildi. Operasyonların kapsamı ve kesin takvimi netleşmemiş olsa da, bu hafta içinde başlayabileceği ifade edildi.

ABD İç Güvenlik Bakanlığı ise CBS News'e yaptığı açıklamada, devam eden veya planlanan ICE operasyonlarına ilişkin yorum yapmayacağını bildirdi.

TPS'nin sona ermesi ne anlama geliyor?

Geçici Koruma Statüsü (TPS), savaş, doğal afet veya olağanüstü insani kriz yaşayan ülkelerden gelen göçmenlere çalışma izni ve sınır dışı edilmeye karşı geçici koruma sağlıyor.

Haiti, 2010 yılında meydana gelen yıkıcı depremin ardından bu programa dahil edilmişti. Ancak ülkede geçen süre içinde güvenlik koşulları düzelmek yerine daha da kötüleşti. Birleşmiş Milletler verilerine göre silahlı çeteler başkent Port-au-Prince'in büyük bölümünü kontrol ediyor, milyonlarca kişi insani yardıma ihtiyaç duyuyor ve yüz binlerce kişi ülke içinde yerinden edilmiş durumda.

TPS'nin sona ermesiyle birlikte başka bir yasal statüye sahip olmayan Haitililer, gözaltına alınma ve sınır dışı edilme riskiyle karşı karşıya kalıyor.

ICE'ın tartışmalı operasyon geçmişi

ICE, özellikle son yıllarda yürüttüğü geniş çaplı iş yeri baskınları, sabah erken saatlerde düzenlenen ev operasyonları ve aileleri birbirinden ayıran gözaltı uygulamaları nedeniyle uzun süredir tepkilerin odağında yer alıyor.

Göçmen hakları savunucuları, teşkilatın uygulamalarının çocuklar üzerinde ciddi psikolojik etkiler yarattığını, aile bütünlüğünü zedelediğini ve göçmen topluluklarında sürekli bir korku ortamı oluşturduğunu belirtiyor. Bu durumun birçok göçmenin sağlık kuruluşlarına, okullara ve kamu hizmetlerine başvurmaktan çekinmesine yol açtığı ifade ediliyor.

Sivil toplum kuruluşları ayrıca ICE'ın bazı operasyonlarında orantısız güç kullanımı, uzun süreli gözaltılar ve hukuki süreçlere erişimde yaşanan sorunlara ilişkin raporlar yayımlamaya devam ediyor.

İnsan hakları örgütlerinden tepki

Göçmen hakları kuruluşları, Haiti'deki mevcut güvenlik krizine rağmen sınır dışı uygulamalarının hızlandırılmasının uluslararası koruma ilkeleriyle çeliştiğini savunuyor.

Birleşmiş Milletler ve uluslararası insani yardım kuruluşları, Haiti'de silahlı çete şiddeti, devlet kurumlarının zayıflığı ve ağır insani kriz nedeniyle ülkelere zorunlu geri göndermeler konusunda dikkatli olunması çağrısı yapmıştı.

Hak savunucularına göre, bu şartlar altında gerçekleştirilecek kitlesel sınır dışı işlemleri, geri gönderilen kişilerin yaşamlarını ciddi risk altına sokabilir.

Trump yönetiminin sert göç politikası

Trump yönetimi ise söz konusu uygulamaları düzensiz göçle mücadele stratejisinin bir parçası olarak savunuyor. Yönetim, yalnızca yasal kalış hakkı bulunan kişilerin ABD'de kalabileceğini ve göçmenlik yasalarının tavizsiz uygulanacağını vurguluyor.

TPS'nin sona erdirilmesi de yönetimin göçmenlik sistemini daraltmaya yönelik daha geniş kapsamlı politikalarının bir parçası olarak değerlendiriliyor. Bu yaklaşım, göçmen hakları ile ulusal güvenlik politikaları arasındaki tartışmaları yeniden alevlendirirken, yüz binlerce Haitili göçmen için belirsizlik ve sınır dışı edilme endişesini artırıyor.