Otomobil dünyasında hız sınırını aşmaktan doğan trafik cezaları yakında mazide kalabilir; fakat bu durum, araçların hızlarına doğrudan müdahale eden sistemlerin hayatımıza girmesiyle sonuçlanacak.

The Mail on Sunday'in ulaştığı ve Daily Mail'in aktardığı bilgilere göre, Avrupa Komisyonu tarafından masaya yatırılan radikal trafik güvenliği planları, hızı aşan sürücüleri engellemek adına her yeni otomobile motor gücünü kısıtlayan cihazların takılmasını şart koşuyor. Bu donanımlar, uydular vasıtasıyla aracın konumunu saptıyor ve daha düşük hız sınırına sahip bir bölgeye geçildiğinde otomatik şekilde hızı düşürüyor.

Trafik güvenliği savunucuları bu uygulamanın çok sayıda hayat kurtaracağını savunurken, projeye karşı çıkanlar bu fikri "mantıksız" bularak teknolojinin ne kadar güvenilir olduğunu sorguluyor.

Sistem nasıl çalışacak?

Konum tespiti için otomobiller yalnızca GPS teknolojisine bel bağlamayacak. Hassasiyeti artırmak adına 5G ağlarından ve dijital haritalardaki hız limitlerinden faydalanılacak. Ayrıca, trafik işaretlerini okuyabilen kameralar da otomobillere entegre edilecek. Sürücülerin acil durumlarda kısa süreliğine hız sınırını aşmasına müsaade edilecek; ancak bu süre oldukça kısıtlı tutulacak.

Bu sistemlerin 2030 yılından itibaren mecburi olması tartışılıyor. Brexit nedeniyle İngiltere bu kurala doğrudan tabi olmasa da, otomobil üreticilerinin Birleşik Krallık pazarında sattığı araçlara da aynı donanımı eklemesi bekleniyor.

Eleştiriler ve güvenlik kaygıları

Güvenlik kampanyacıları, düzenlemenin ölümlü kazaları 5'te bir oranında düşürebileceğini ileri sürüyor. Nitekim 2023 yılında yaşanan 1441 ölümlü kazanın yaklaşık 809'unun aşırı hız kaynaklı olduğu ifade ediliyor.

Diğer yandan bu plana sert itirazlar yükseliyor. Gölge ulaştırma bakanı Richard Holden, sistemin hacklenmeye açık olabileceği ve kötü niyetli amaçlarla kullanılabileceği yönündeki çekincelerini paylaştı. Alliance of British Drivers temsilcisi Hugh Bladon ise kendi tecrübesinden yola çıkarak sistemin kusursuz çalışamayacağını belirterek şu örneği verdi:

"Kesinlikle hatasız olması gerekir fakat öyle olmayacak. Bir yıllık bir otomobilim var ve şehrimin dışındaki bir yolda hız limiti 80 km/s iken sistem bunu 48 km/s sanıyor. Bu teknoloji beni aniden yavaşlatırsa arkadan gelen araca ne olacak?"

FairFuelUK sözcüsü Howard Cox ise sürücülerin büyük kısmının bilinçli olduğunu ve yolun durumuna göre hızlarını ayarlayabildiklerini söyleyerek, AB'nin sürüş alışkanlıklarına müdahale etmemesi gerektiğini savundu.

Thatcham Research verileri ve güncel durum

Sistemin güvenilirliğine dair eleştirileri destekleyen somut bir veri de mevcut. İngiltere'nin önde gelen araç güvenlik kurumu Thatcham Research'ün geçtiğimiz hafta duyurduğu dikkat çekici araştırmaya göre, mevcut ISA sistemleri hız sınırı değişikliklerini 4 vakadan birinde algılamakta başarısız oluyor.

Bilindiği üzere, Temmuz 2024 tarihinden bu yana Avrupa Birliği ülkelerinde satılan tüm yeni araçlarda, hız aşıldığında sürücüyü sesli olarak veya direksiyonda titreşimle uyaran Akıllı Hız Asistanı (ISA) bulundurulması halihazırda zorunlu.

Resmi makamlardan gelen açıklamalar

Yetkili kurumların demeçleri, sürecin henüz oldukça erken bir safhasında olunduğunu gösteriyor. Avrupa Komisyonu sözcüsü, Genel Güvenlik Yönetmeliği'ndeki muhtemel iyileştirmelere dair paydaşlarla yürütülen görüşmelerin tamamen keşif amacı taşıdığını dile getirdi. İngiltere Ulaştırma Bakanlığı sözcüsü ise şu ifadeleri kullandı:

"Şu an için İngiltere'de böyle bir hız kontrol teknolojisi getirme planımız yok; ancak tüm otomobillerin güvenlik standartlarını yükseltmek adına Avrupalı ve uluslararası ortaklarımızla çalışmayı sürdüreceğiz."

Ünlü hastane için 546 milyon TL'lik bedel belirlendi: İçeri girip gezmek bile paralı