Avrupalı gazetecilere göre yapay zeka, işi hızlandırıyor ve destekliyor. Ama doğrudan haber yazan yapay zeka uygulamaları onlar için bir “tehdit.”

Avrupa Gazeteciler Federasyonu (EFJ) yapay zekanın Avrupa medya sektöründeki istihdam, çalışma koşulları ve telif hakları üzerindeki etkisine ilişkin araştırmasının sonuçlarını yayınladı.

Araştırma, sadece Avrupalı gazeteciler ve sendikalarıyla sınırlı değildi. Oyuncular, müzisyenler, görsel-işitsel sektördeki teknik kadroların yapay zeka algıları kendi konfederasyonları tarafından araştırıldı ve raporlandı.

Dört ayrı sektöre için dört ayrı rapor 23 Temmuz’da yayınlandı.

Araştırma her bir sektörde iki aşamada yürütüldü. Eylül 2024 ile 2025 yılının başında sektör genelindeki yapay zeka araçları, bu araçların nasıl kullanıldığına dair örnekler ve ortaya çıkan işgücü örnekleri bir masabaşı çalışmasıyla haritalandı. Bu çalışma, 2025 yılının Eylül ve Aralık ayları boyunca yürütülen anket çalışması ile destekledi.

Gazetecilerin yüzde 32,35’i yapay zeka araçlarını bizzat kullandığını ifade etti. Bu yüzde gazetecilerin yapay zekayı; oyuncular, müzisyenler ve görsel-işitsel sektördeki teknik ekipten daha aktif kullandığını gösterdi.

İŞ YÜKÜNÜ HAFİFLETMEDİ

Gazetecilerin yüzde 61,29’u yapay zekanın iş yükünü hafifletmediğini belirtti. Ancak yüzde 25,81’i ise iş yükünün azaldığını ifade etti.

Bu yanıtı verenler ses kaydı deşifresi ve çeviri araçlarının zaman kazandırdığına işaret etti. Buna göre gazetecilerin yüzde 76’sı yapay zekayı deşifre ve özetleme için yüzde 44’ü ise haber metnini düzenleme ve haberin dilini iyileştirmek için kullandığını kaydetti:

“Röportajları deşifre etmek ve çeviri yapmak için yapay zeka kullanmak bana saatlerce zaman kazandırıyor.”

HABERİ YAZAN ARAÇLAR TEHDİT

Gazeteciler için yapay zeka aynı zamanda bir tehdit:

“Gazeteciler, işini hızlandıran veya destekleyen araçları (deşifre, çeviri vb.) açık bir fırsat olarak görürken; haber metnini doğrudan kaleme alan veya içerik üreten araçları doğrudan bir tehdit olarak değerlendirmektedir.”

OTOMATİK HABERLERDE ETİK SORUNU

Araştırma, gazetecilerin yapay zeka ile ilgili endişelerini de ortaya koydu. Buna göre gazetecilerin yüzde 93,5’i deepfake ve dezenformasyondan, yüzde 90,3’ü yapay zeka içeriğinin kötüye kullanımından ve otomatik haberlerdeki etik sorunundan endişeli olduğunu belirtti.

Gazetecilerin yüzde 65’i yapay zeka araçları ile ilgili eğitim de talep etti.

SENDİKALAR KONTROLSÜZ BÜYÜMEYE DİKKAT ÇEKTİ

Araştırmada yapay zeka ile ilgili sorular, 19 ülkeden EFJ’ye bağlı 30 sendikaya da soruldu. Araştırmanın bu bölümünün sonuçları, raporda şöyle değerlendirildi:

“Sendikalar, yapay zekanın stratejisiz ve denetimsiz biçimde yayılmasından endişe duymaktadır. Medya sahiplerinin tasarruf amacıyla gazetecileri işten çıkarıp yapay zekaya yönelebileceği uyarısında bulunmaktadır.”

“İSTİHDAMI AZALTACAK”

Sendikaların yüzde 73,33’ü yapay zekanın orta ve uzun vadede medya sektöründe toplam istihdamı ve kadrolu pozisyonları azaltacağını öngördü. Raporda, sendikaların yapay zeka ile ilgili tehdit algısı şöyle sıralandı:

Sendikaların yüzde 93,33’ü OpenAI ve Google gibi teknoloji şirketlerinin gazetecilerin ve yayıncıların özgün içeriklerini telif ödemeksizin ve izin almaksızın yapay zeka modellerini eğitmek için kullandığını

Sendikaların yüzde 90’ı yapay zeka ile üretilen dezenformasyonun kamuoyunun medyaya olan güvenini zedelemesi ve gazetecilerin doğrulama yükünü artırdığını

Sendikaların yüzde 86,67’si ​medya sahiplerinin maliyetleri düşürmek amacıyla editoryal süreçleri algoritmik sistemlere devretmesi ve nitelikli gazetecilik yerine nicelik odaklı içerik üretimine yöneleceğini belirtti.

UKRAYNA: SAVAŞ KOŞULLARINDA İSE GÜVENLİK TEHDİDİ

Ukrayna Ulusal Gazeteciler Birliği ise ek olarak savaş koşullarında deepfake ve dezenformasyonun bir ulusal güvenlik tehdidi haline geldiğine dikkat çekti.

AVRUPALI SENDİKALAR YASAL DÜZENLEME İSTİYOR

Rapora göre, Sendikalar; telif haklarının korunması, OpenAI gibi platformlara içerik lisanslanması ve işten çıkarmalara karşı korunma konularında yasal düzenleme talep ettiklerini aktardı.

The post Avrupalı gazeteciye göre yapay zekanın haber yazanı “tehdit” appeared first on Journo.