Erzincan İliç’te SSR Mining’in tüm çabalarına rağmen yeniden açamadığı Çöpler Altın Madeni’nin önündeki engeller, Cengiz Holding devreye girince kalktı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, 9 işçinin can verdiği maden işletmesine 24 Temmuz’da bir yıl geçerli geçici faaliyet belgesi verdi. Facianın ardından kapatılan maden için süreç yeniden resmen başladı. Belgeyle birlikte SSR Mining’in açamadığı mezarı Cengiz Holding açacak.

Geçici faaliyet belgesi, çevreye etkisi bulunan tesislerin kalıcı çevre izni ya da lisansı almadan önce çevre mevzuatındaki yükümlülüklerini yerine getirdiğinin tespit edilmesi amacıyla verilen ve bir yıl geçerli olan ön izin niteliği taşıyor. Bu süreçte işletmenin çevre izin ve lisans başvurusu yeniden değerlendirilecek, sahadaysa yasal olarak faaliyet sürebilecek.

12 YIL ÖNCEKİ DOSYAYLA BAŞVURDU

Kanadalı SSR Mining’in iştiraki Anagold Madencilik’i satın alan Cengiz Holding’in maden sahası için 2014 yılında alınan çevresel etki değerlendirmesi (ÇED) kararına dayanarak Bakanlığa başvurduğu kamuoyuna yansımıştı.

Çöpler Altın Madeni, yıllarca bilim insanlarının, meslek odalarının ve yaşam savunucularının itirazlarına rağmen büyütüldü. Her kapasite artışı yeni risk uyarılarını beraberinde getirdi ancak iktidar, şirketin önünü açmayı sürdürdü. Tarım ve hayvancılıkla geçinen İliç’te üretim biçimi değiştirildi. Toprağını ve suyunu kaybeden bölge halkının önemli bir bölümü geçimini aynı madenden sağlamak zorunda kaldı.

Beklenen felaket 13 Şubat 2024’te yaşandı. Yığın liç alanının çökmesiyle dokuz işçi siyanürlü toprağın altında kalarak yaşamını yitirdi. Facianın ardından yalnızca işçiler değil, Fırat Havzası’nı besleyen toprak ve su kaynakları da ağır bir kirlilik yüküyle karşı karşıya kaldı. Buna rağmen Kanadalı şirket, madeni yeniden açmak için girişimlerini sürdürdü. Açılan davalar ve kamuoyunun tepkisi bu girişimleri durdurdu. Bu esnada devreye giren ve Anagold Madencilik’i satın alan Cengiz Holding’e verilen geçici faaliyet belgesi sürecin kırıldığı ilk resmi adım oldu.