CHP'nin 12'nci Yargı Paketi şerhinde dikkat çeken "mutlak butlan" çıkışı

CHP, AK Parti tarafından TBMM'ye sunulan ve kamuoyunda "12'nci Yargı Paketi" olarak bilinen "Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi"ne ilişkin kapsamlı bir karşı oy yazısı hazırladı. TBMM Adalet Komisyonu'nun CHP'li üyelerince kaleme alınan şerhte, teklifin birçok yönüyle Anayasa'ya aykırı olduğu ileri sürüldü.

24 Haziran'da görüşmelerine başlanan kanun teklifine yönelik hazırlanan muhalefet şerhinde, yargı bağımsızlığı, demokratik temsil ilkeleri ve temel haklara ilişkin eleştirilere yer verildi.

ETKİ ANALİZİ NEDEN TARTIŞMA YARATTI?

BirGün gazetesinde yer alan habere göre, CHP'li komisyon üyeleri, teklif hazırlanırken etki analizi yapıldığını ancak bu çalışmanın ne komisyon üyeleriyle ne de kamuoyuyla paylaşıldığını belirtti.

Şerhte, "Etki analizinin komisyon ile paylaşılmamış olması, yasama organının değerlendirme yapma imkanını ortadan kaldırmakta ve İçtüzük hükümlerinin öngördüğü bilgiye erişim hakkını ihlal etmektedir" ifadelerine yer verildi.

CHP'liler ayrıca teklifin Anayasa'ya uygunluk incelemesinin yapılmadığını da öne sürdü.

CHP HANGİ ANAYASA MADDELERİNE AYKIRILIK İDDİASINDA BULUNDU?

Karşı oy yazısında, teklifin Anayasa'nın 14 maddesine aykırı düzenlemeler içerdiği savunuldu.

Şerhte, hukuk devleti ilkesi, Anayasa'nın bağlayıcılığı, adil yargılanma hakkı, mülkiyet hakkı ve masumiyet karinesi gibi temel anayasal ilkelerin düzenlemeyle ihlal edildiği ileri sürüldü.

"MUTLAK BUTLAN" KARARINA NEDEN DEĞİNİLDİ?

CHP'nin karşı oy yazısında, partinin 38'inci Olağan Kurultayı'na ilişkin verilen "mutlak butlan" kararına da yer verildi.

Şerhte, mahkemelerin siyasi partilerin kurultay iradesine müdahalesinin seçim hukuku ve demokratik temsil ilkeleri açısından sorunlu olduğu belirtilerek, siyasi partilerin iç işleyişine yönelik yargı müdahalelerinin demokratik süreçler üzerindeki etkilerinin değerlendirilmesi gerektiği kaydedildi.

CHP'DEN "YARGI REFORMU" ELEŞTİRİSİ

Muhalefet şerhinde, bugüne kadar çıkarılan yargı paketlerinin demokratikleşme ve özgürlükler açısından somut bir katkı sağlamadığı savunuldu.

Şerhte, "Bugüne kadar getirilen 12 yargı paketi Türkiye'de demokratikleşme, özgürleşme veya anayasal hakların güçlendirilmesi açısından somut bir katkı sağlamamıştır. Her yeni paketle birlikte temel hak ve özgürlükler daha da daralmıştır" değerlendirmesine yer verildi.

AVRUPA PARLAMENTOSU RAPORUNA ATIF YAPILDI

CHP'nin şerh yazısında, Avrupa Parlamentosu'nun Haziran 2025 tarihli Türkiye Raporu'na da atıfta bulunuldu.

Raporda Türk yargısının tarafsızlığını yitirdiği yönündeki değerlendirmelere dikkat çekilen şerhte, Ekrem İmamoğlu'nun yargı süreci örnek gösterildi.

Öte yandan, TBMM Adalet Komisyonu'nun CHP'li üyelerinden İnan Akgün Alp'in, karşı oy yazısındaki "mutlak butlan" bölümüne itiraz ettiği ve bu nedenle şerh metnine imza atmadığı öğrenildi.