Elektrik faturası ortak sistem iptal mi, akıllı sayaç zorunlu mu, kimlerin sayacı değişecek? İşte tüm merak edilen o soruların yanıtları. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından daha önce duyurulan ve vatandaşların tüm enerji tüketimlerini tek bir dijital platform üzerinden izlemesini sağlayacak olan projede planlar sil baştan değişti. Özellikle elektrik, su ve doğal gaz sayaçlarının ortak bir sisteme entegre edilmesi fikri milyonlarca abone tarafından yakından ve heyecanla takip ediliyordu. Ancak Ankara kulislerinden sızan son bilgilere göre, bu devasa projenin getireceği yüksek maliyetler enerji yönetimini farklı bir yol haritası çizmeye zorladı. Ortak veri platformu projesi şimdilik rafa kalkarken, gözler tamamen elektrik altyapısında başlatılan dijital dönüşüm hamlesine çevrildi. Peki, evlerimizdeki eski sayaçlar ne olacak? Fatura takiplerinde aboneleri hangi yenilikler bekliyor? Bu soruların cevabı, yeni başlatılan Milli Akıllı Sayaç Sistemleri (MASS) projesinin detaylarında gizli.

ELEKTRİK, SU VE DOĞAL GAZ ORTAK SİSTEM PROJESİ NEDEN RAFA KALKTI?

Milyonlarca vatandaşın fatura takibini kolaylaştırması beklenen tek çatı projesi için umutlar başka bir bahara kaldı. Enerji yönetimi kaynaklarının paylaştığı bilgilere göre; elektrik, su ve doğal gaz tüketim verilerini aynı ekranda buluşturacak sistemin altyapı kurulumu çok yüksek maliyetler gerektiriyor. Bütçe dengelerini sarsacak bu durum karşısında yetkililer, ortak sistem projesini yakın ve orta vadeli planların içerisinden çıkardı. Alınan yeni kararla birlikte elde bulunan tüm bütçe ve mesai, sadece elektrik şebekesinin dijitalleşmesi için kullanılacak. Böylece su ve doğal gaz sayaçlarının aynı sisteme entegre edilmesi şimdilik durduruldu.

MİLLİ AKILLI SAYAÇ SİSTEMLERİ (MASS) NEDİR, NASIL ÇALIŞACAK?

Ortak sistemin rafa kalkmasıyla birlikte tüm ağırlık Milli Akıllı Sayaç Sistemleri, yani kısa adıyla MASS projesine verildi. Bu yeni dönemle birlikte Türkiye'nin elektrik dağıtım ağı baştan aşağı dijital bir yapıya kavuşuyor. Evlerimizde ve iş yerlerimizde bulunan eski tip, görevlilerin kapı kapı dolaşıp endeks okuduğu sayaçlar artık tarihe karışıyor. Bunların yerine takılacak akıllı cihazlar sayesinde elektrik tüketim verileri anlık olarak merkeze iletilecek. Uzaktan okunabilen, anlık arıza tespiti yapabilen bu entegre sistem sayesinde hem kayıp kaçak oranının önüne geçilecek hem de aboneler kullanımlarını anlık olarak kontrol edebilecek.

AKILLI SAYAÇ DEĞİŞİMİ ZORUNLU MU, İLK ETAPTA KİMLERİN SAYACI DEĞİŞECEK?

İnternette vatandaşların en çok arattığı "akıllı sayaç zorunlu mu" sorusunun cevabı oldukça net: Evet, belirli şartları taşıyan tüm aboneler için bu değişim zorunlu olacak. Ancak dönüşüm bir anda değil, kademeli ve planlı bir şekilde ilerleyecek. Enerji yönetimi bu büyük operasyon için kesin bir öncelik listesi belirledi. Buna göre değişimde öncelik verilecek gruplar şunlar:

Periyodik muayene süresi olan 10 yılı doldurmuş eski sayaçlar,

Yıllık elektrik tüketimi 10 megavatsaat ve üzerinde olan yoğun kullanıcılar,

Sayaç panosunda 4 adet ve daha fazla sayaç bulunan binalar.

Öte yandan, yeni inşa edilen binalar için kural çok daha katı. Eğer yeni bir binanın panosunda 4'ten fazla sayaç yer alacaksa, ilk günden itibaren akıllı sayaç takılması tamamen mecburi kılındı.

AKILLI SAYAÇLARA GEÇİŞ SÜRECİ NE ZAMAN TAMAMLANACAK?

Devlete ait enerji planlama takvimine göre süreç çoktan başladı ve hız kesmeden devam ediyor. İlk büyük eşik 2026 yılının sonu olarak belirlendi. Bu tarihe kadar Türkiye genelinde tam 6 milyon eski elektrik sayacının MASS ile uyumlu yeni nesil akıllı cihazlarla değiştirilmesi amaçlanıyor. Asıl büyük final ise 1 Ocak 2028 tarihinde gerçekleşecek. Enerji yönetiminin hedefi, bu tarihe kadar yurdun dört bir yanındaki elektrik abonelerinin yüzde 100 oranında akıllı sayaç sistemine geçmesini sağlamak. Bu devasa dönüşümün hedeflenen tarihlerde bitip bitmeyeceğini ise yerli sayaç üreticilerinin fabrikalarındaki üretim hızı ve kapasitesi belirleyecek.