ABD Başkanı Donald Trump’ın damadı Jared Kushner’in Arnavutluk’ta planladığı milyar dolarlık lüks otel projesi, arazi satışı ve yolsuzluk soruşturmasıyla gündeme geldi. Arnavutluk makamları, projenin kurulacağı araziye ilişkin tapu işlemlerinde usulsüzlük yapıldığını ve satıştan elde edilen 110 milyon euronun bloke edildiğini açıkladı.

Kushner’in şirketlerinin de dahil olduğu proje, hem hukuki soruşturma hem de çevrecilerin tepkileri nedeniyle tartışmaların merkezinde yer alıyor.

Arnavutluk savcılığından arazi soruşturması

Reuters’ın haberine göre, Arnavutluk Yolsuzluk ve Organize Suçlarla Mücadele Özel Savcılığı (SPAK), Jared Kushner’in Arnavutluk’un sahil bölgelerinden birinde hayata geçirmeyi planladığı lüks otel projesinin yapılacağı araziyle ilgili soruşturma başlattı.

Savcılık tarafından hazırlanan dosyada, söz konusu arazinin sahte tapular kullanılarak satışa çıkarıldığı belirtildi. Araziyi Kushner ortaklığına satan Miami merkezli iş insanı Artur Shehu hakkında da inceleme yürütülüyor.

Savcılık, Shehu’nun uyuşturucu çetelerinden elde edilen paraları gayrimenkul satışı üzerinden akladığını değerlendirdi. Bu kapsamda bir noter hesabında bulunan 110 milyon euroya el konulduğu bildirildi.

Hazırlanan yaklaşık 200 sayfalık dava dosyasında, Jared Kushner veya yatırımcı şirketlerin tapu işlemlerindeki usulsüzlüklerden haberdar olduğuna ilişkin bir bulguya rastlanmadığı aktarıldı.

Kushner’in projesinin planlandığı bölge, çevrecilerin tepkilerinin de odağında bulunuyor.

Lagün ve Sazan Adası çevresindeki doğal alan, deniz kaplumbağaları, Akdeniz fokları ve flamingoların yaşam alanı olarak biliniyor. Koruma altındaki sahil bölgesinde yapılması planlanan projeye karşı mayıs ayından bu yana protestolar düzenleniyor.

Flamingoların sembol haline geldiği gösteriler, ülkede “Flamingo devrimi” adıyla anılmaya başladı. Eylemlerde çevreciler ve muhalif gruplar, “Arnavutluk zenginlerin oyun parkı değildir” sloganıyla Başbakan Edi Rama’ya yönelik eleştirilerde bulunuyor.

Protestolar sırasında polis ile göstericiler arasında zaman zaman gerginlik yaşanırken, eylemler ülke gündeminde geniş yer buluyor.

Hakkında tutuklama kararı bulunan Artur Shehu’nun avukatı, müvekkiline yönelik suçlamaları kabul etmedi.

Shehu ailesinin söz konusu arazi üzerinde Osmanlı İmparatorluğu döneminden bu yana hak sahibi olduğunu belirten avukat, arazinin yasal yollarla elde edildiğini savundu. Müvekkilinin uyuşturucu kaçakçılığıyla bağlantısının bulunmadığını belirten avukat, soruşturmanın siyasi baskı altında yürütüldüğünü ifade etti.

Arnavutluk Başbakanı Edi Rama ise projeye yönelik itirazlara rağmen yatırımın sürdürüleceğini açıkladı.

Rama, projenin yasalara uygun şekilde yürütüldüğünü belirterek, çevre örgütlerinin ve mahkeme süreçlerinin sonuçlarına rağmen çalışmalara devam edileceğini söyledi.

Başbakan Rama, protestoların muhalefet tarafından yönlendirildiğini savunurken, hükümet kanadı projenin ülke ekonomisine katkı sağlayacağını belirtiyor.

Diğer taraftan, Arnavutluk’un Avrupa Birliği entegrasyon süreci de bu projeyle riske girmiş durumda. Al Jazeera haberine göre Avrupa Konseyi Başkanı Antonio Costa, Başbakan Rama ile yaptığı görüşmede Arnavutluk’un AB’ye katılımının doğrudan AB çevre standartlarına uyum sağlamasına bağlı olduğunu hatırlattı.

Başbakan Rama ise bu uyarıya ve protestolara karşı geri adım atmayacağını ilan ederek, “Geceliği 2 bin euro ödeyen bir turistten yerel esnaf ve aşçılar faydalanacak.” diyerek lüks turizm modelini savunmaya devam ediyor.

Çevreciler ise görüşmelerin başlaması için iş makinelerinin derhal sahadan çekilmesini şart koşuyor

Jared Kushner’ın Balkanlar’daki siyasi nüfuz temelli emlak hamleleri ilk kez engelle karşılaşmıyor. Kushner’ın yatırım şirketi Affinity Partners’ın 2024 yılında Sırbistan’ın başkenti Belgrad’da benzer bir yasal esnetmeyle eski bir ordu karargahına lüks otel yapma planı, rüşvet ve evrakta sahtecilik iddiaları üzerine büyük bir skandalla sonuçlanmıştı.

Sırbistan’da kabinedeki bir bakan dahil dört yetkilinin görevi kötüye kullanma suçlamasıyla hakim karşısına çıkmasının ardından Kushner projeden geri çekilmek zorunda kalmıştı.

Belgrad’daki bu yolsuzluk ve geri çekilme deneyimi, Arnavutluk’taki projenin geleceği için de önemli bir emsal teşkil ediyor.