2026 Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) sonuçlarının açıklanmasının ardından, üniversite adayları için en az sınav kadar kritik olan tercih maratonu başladı. ÖSYM takvimine göre adaylar, ön bilgi amaçlı yayımlanan kontenjan kılavuzunu incelemelerinin ardından 29 Temmuz - 10 Ağustos 2026 tarihleri arasında tercihlerini ÖSYM'nin Aday İşlemleri Sistemi (AİS) üzerinden yapabilecek. Adayların toplam 24 tercih hakkı bulunuyor.

Puanların ve sıralamaların değişkenlik gösterdiği bu kritik süreçte uzmanlar, yapılan tek bir hatanın bir yıllık emeği heba edebileceği konusunda uyarılarda bulunuyor.

PUANA DEĞİL BAŞARI SIRALAMASINA ODAKLANIN

Tercih döneminde adayların en sık düştüğü tuzakların başında puana göre liste hazırlamak geliyor. Sınavın zorluk derecesine göre puanların her yıl dalgalandığını vurgulayan Eğitim Uzmanı ve Rehberlik Koordinatörleri, asıl kriterin "Yerleştirme Başarı Sıralaması" olması gerektiğinin altını çiziyor.

Uzmanlar, sıralama aralığının geniş tutulması gerektiğini belirterek şu formülü öneriyor:

"Adaylar kendi başarı sıralamalarının %25-30 kadar yukarısından hayal tercihlerle başlayıp, kendi sıralamalarının %30-40 kadar altındaki güvenli tercihlere inmelidir. Örneğin; 60 bininci sırada yer alan bir adayın tercih listesini 45-50 binlerden başlatıp 85-90 binlere kadar esnetmesi yerleşme ihtimalini neredeyse %99 seviyesine çıkarır."

BARAJ ŞARTINA DİKKAT: SIRALAMANIZ YETMİYORSA SİSTEM REDDEDİYOR

2022 yılında genel baraj puanı uygulaması kaldırılmış olsa da, belirli lisans programlarında uygulanan en düşük başarı sıralaması şartı (barajı) geçerliliğini koruyor. Baraj şartını karşılamayan adaylar, ilgili bölümleri listelerine yazsalar dahi sistem tarafından yerleştirmeye dahil edilmiyor.

MADDİ VE TEKNİK DETAYLAR: KODLAMA VE ÖZEL KOŞUL TUZAĞI

Tercih yaparken sadece bölüm ve üniversite ismi seçmek yeterli olmuyor. Eğitim Uzmanları, her programın yanındaki "Özel Koşullar ve Açıklamalar" sütununun mutlaka satır satır okunması gerektiğini vurguluyor.

Kodlama Hataları

Bölüm kodlarının yanlış girilmesi, adayların istemedikleri şehir veya kampüslere yerleşmesine yol açabiliyor.

Burs Hazretleri ve Ücretler

Vakıf üniversitelerini tercih edecek adayların burs kesilme şartlarını, hazırlık sınıfı muafiyet kurallarını ve kampüs imkanlarını incelemesi hayati önem taşıyor.

Geleceğin Meslekleri Yükselişte

Bu yıl özellikle Yapay Zeka Mühendisliği, Siber Güvenlik, Veri Bilimi ve İnternet Hizmetleri gibi 2 ve 4 yıllık teknoloji odaklı programlara ilginin rekor seviyede olması bekleniyor.

İSTEKSİZ TERCİH YAPMAYIN: OBP RİSKİ

Adayların "Açıkta kalmayayım" düşüncesiyle gitmek istemedikleri programları listelerine eklemeleri en büyük risklerden biri. Yerleştiği halde kayıt yaptırmayan veya kaydolan adayların, bir sonraki yıl sınava girmeleri durumunda Ortaöğretim Başarı Puanları (OBP) yarı yarıya düşüyor.

Rehberlik uzmanları, "Kazandığınızda gitmeyeceğiniz hiçbir bölümü listenize yazmayın" çağrısında bulunuyor.

Konuyla ilgili değerlendirmelerde bulunan Doğu Akdeniz Üniversitesi Öğretim Görevlisi Süleyman Beledioğlu, bu yılki puan yığılmalarına, kontenjan değişikliklerine ve doğru tercih stratejilerine dikkat çekti.

YÜKSEK PUAN DİLİMİNDE "AVERAJ" YARIŞI

Sınav verilerini değerlendiren Beledioğlu, özellikle yüksek puan aralıklarında ciddi bir sıkışma ve yığılma yaşandığını belirtti. 2025 ve 2026 verileri kıyaslandığında; 530 puan ve üzerinde yer alan aday sayısının geçen yıl 1.930 iken bu yıl 3.500'e yükseldiğini ifade etti. Bu tablonun, adayların puanlamada milimetrik aralıklarla ve adeta "averaj farkıyla" yarışacağı anlamına geldiğini belirten uzmanlar, tek bir sıranın bile önem taşıdığı bu dönemde tercih listelerinin çok daha dikkatli ve rehber öğretmenler eşliğinde hazırlanması gerektiğini vurguluyor.

DOĞRU TERCİH LİSTESİ İÇİN 6 DİLİM FORMÜLÜ

Adayların "ya tutarsa" diyerek fırsatları değerlendirmesi gerektiğini belirten Süleyman Beledioğlu, ideal bir tercih listesinin 6 farklı dilimden oluşması gerektiğini ifade etti. Örnek bir stratejiye göre:

Sıralamadan %50 Yüksek (2-3 Tercih): Örneğin 100 bininci olan bir aday, 50 bin - 60 bin bandından üst tercihler yazabilir

Sıralamadan %30 Yüksek (4-5 Tercih): 70 bin civarındaki programlar listeye eklenebilir.

Asıl Hedef Aralığı (%10 Yüksek - %10 Düşük): Kazanma ihtimalinin en yüksek olduğu bu ana grupta aday, 90 bin ile 110 bin arasındaki bölümlere odaklanmalıdır.

Garanti ve Orta Bölge: Listenin kalan kısmı orta bölgeden 10-12, daha alt sıralamalardan ise yaklaşık 5 tercih ile tamamlanmalıdır.

YKS TERCİHLERİ NASIL YAPILACAK?

Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) Başkanlığı, 2026-YKS Yükseköğretim Programları ve Kontenjanları Kılavuzu'nu "http://osym.gov.tr" sitesinde yayımlandı.

Kılavuzda yer alan kurallara göre adaylar ÖSYM’nin https://ais.osym.gov.tr internet adresinden T.C. Kimlik Numaraları ve şifreleriyle veya ÖSYM Aday İşlemleri Mobil Uygulamasından kendileri yapacaklar.

YKS tercihlerinde adaylar, en fazla 24 tercihte bulunabilecek.