İsrail'in Ahmedinejad planı suya düşmüş.
NYT: İsrail’in Ahmedinejad’ı İran’ın başına geçirme planı nasıl çöktü?
new york times'ın haberine göre i̇srail'in, ahmedinejad'ı i̇ran liderliğine getirme planı, eski cumhurbaşkanının ortadan kaybolmasıyla başarısız oldu.
new york times’ın özel haberine göre i̇srail, yıllarca eski cumhurbaşkanı ahmedinejad’la gizlice temas kurdu. budapeşte’deki gizli görüşmelerden şubat 2026’daki savaş sırasında düzenlenen dramatik bir kurtarma operasyonuna kadar uzanan plan, ahmedinejad’ın aniden ortadan kaybolmasıyla suya düştü. şimdi i̇ranlı yetkililere göre gözaltında tutuluyor. nyt: i̇srail’in ahmedinejad’ı i̇ran’ın başına geçirme planı nasıl çöktü? yazısı ilk önce serbestiyet adresinde yayınlanmıştır.
New York Times’ın kapsamlı araştırmasına göre İsrail, Ahmedinejad’ı önce bir istihbarat kaynağı, sonra da olası bir “rejim değişikliği” senaryosunda İran’ın başına geçebilecek bir figür olarak konumlandırmaya çalıştı. Amerikalı kaynaklara göre Mossad, son yıllarda Ahmedinejad’ın konaklama ve seyahat masraflarını gizlice üstlendi.
Rapor, cumhurbaşkanlığı görevi bittikten sonra Ahmedinejad’ın kayda değer bir dönüşüm geçirdiğini de aktarıyor: Bir zamanlar Holokost’u inkâr eden, İsrail’in yok edilmesi çağrısı yapan sert söylemleriyle tanınan eski lider, bu keskin İsrail karşıtı retoriğini yumuşattı ve kendini daha “ılımlı” bir figür olarak sunmaya başladı.
Budapeşte’deki gizli buluşmalar
Operasyonun en dikkat çekici aşamalarından biri Macaristan’da yaşandı. 2024 başında, üst düzey bir Macar hükümet yetkilisi, Budapeşte’deki Ludovika Kamu Hizmetleri Üniversitesi rektörü Gergely Deli’den Ahmedinejad’ı iklim değişikliği konulu bir konferansa davet etmesini istedi. Deli’ye göre, bu konferansın gerçek amacı Ahmedinejad ile İsrail istihbarat yetkilileri arasındaki gizli görüşmelere kılıf sağlamaktı.
İşin boyutu daha da büyüktü: Dönemin Mossad şefi David Barnea, bu akademik etkinliğin kıyısında Ahmedinejad’la yüz yüze görüşmek için bizzat Budapeşte’ye gitti.
Savaşın ilk günü: Kurtarma operasyonu
Plan, Şubat 2026’da ABD-İsrail’in İran’a yönelik saldırısının başladığı ilk gün doruk noktasına ulaştı. Ahmedinejad’ın korumalarını hedef alan bir İsrail hava saldırısının ardından, Mossad operatifleri onu ev hapsinden “kurtararak” bir araçla gizli bir güvenli eve götürdü.
Plan neden çöktü
Ancak Ahmedinejad, İsrail’in kendisini İran’ın başına geçirme planından zamanla hayal kırıklığına uğradı ve belirsiz koşullar altında güvenli evden ayrıldı. Bir süre kimse onu görmedi. Yeniden kamuoyu önüne çıktığı an, eski Dini Lider Ali Hamaney’nin cenaze törenindeydi — maskeli, kalın bir mont giymiş ve korumalar tarafından çevrelenmiş halde, kısa bir süreliğine.
Şu anki durumu
Üst düzey İranlı yetkililere göre Ahmedinejad, İsrail istihbaratıyla bağlantıları ortaya çıktıktan sonra Devrim Muhafızları’nın istihbarat kanadı tarafından gözaltına alındı ve ev hapsinde tutuluyor. NYT’ye göre kesin durumu hâlâ tam olarak netlik kazanmadı. Mossad yetkilileri ve Ahmedinejad’ın sözcüsü Cevanfeker, gazeteye yorum yapmayı reddetti.
Ahmedinejad’ın eski danışmanlarından Abdolreza Davari’ye göre, eski cumhurbaşkanı bunu para için yapmazdı — zaten geniş bir ekonomik ağa sahip. Davari’ye göre asıl motivasyon iktidardı: “İktidarın dümeninde olmak istiyor.”
Danışmana göre Ahmedinejad, cumhurbaşkanlığı seçimlerinde üç kez adaylıktan diskalifiye edildikten sonra İran sistemine karşı derin bir güvensizlik geliştirmişti; iktidara dönerse İbrahim Anlaşmaları çerçevesinde İsrail’le ilişkileri normalleştireceğini de dile getirmişti.
NYT: İsrail’in Ahmedinejad’ı İran’ın başına geçirme planı nasıl çöktü? yazısı ilk önce Serbestiyet adresinde yayınlanmıştır.