Sürecin geldiği aşamaya dair konuşan DEM Parti Milletvekili Serhat Eren, ‘2 yıllık süre içerisinde çok şey konuşuldu, tartışıldı. Artık sözün bittiği, sözün yerine hukukun geçmesi gereken bir dönemdeyiz’ dedi

Barış ve Demokratik Toplum Süreci, hukuksal ve yasal adımların atılmasının beklendiği aşamada, kamuoyunun talebi Meclis’in tatile girmeden önce çerçeve yasanın getirilip yasalaşması yönünde. Çerçeve yasa kapsamında tartışmalar ise yasanın içeriğinin ve kapsamının ne olacağına sıkışmış durumda.

Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Amed Milletvekili Serhat Eren, çerçeve ile ilgili tartışmaları değerlendirdi. Serhat Eren, kulislerde yasanın Temmuz ayında Meclis’e geleceğine dair iddiaların kamuoyunda algı oluşturma amaçlı olduğunu belirterek, “İçeriğini bilmediğimiz bir yasal düzenleme üzerinden değerlendirme yapmak sağlıklı değil. Bu kadar önemli bir süreçte kulis bilgileri üzerinden değil, somut hukuksal düzenlemeler üzerinden konuşmalıyız” dedi.

‘Sözün yerine hukukun geçmesi gereken bir dönemdeyiz’

Sürecin artık “sözün bittiği” aşamaya geldiğini ifade eden Serhat Eren, “2 yıllık süre içerisinde çok şey konuşuldu, tartışıldı. Artık sözün bittiği, sözün yerine hukukun geçmesi gereken bir dönemdeyiz. Cumhuriyet’in 2’nci yüzyılında Kürt meselesinin hangi demokratik zeminde çözüleceği, hangi hukuk anlayışıyla kalıcı hale geleceği ve ortak geleceğin hangi hukuki esaslar üzerinden inşa edileceği meselesiyle karşı karşıyayız” diye konuştu.

Kürt meselenin sadece Türkiye’yi değil, bölgeyi ve küreselleşen yapısıyla bütünlüklü bir hukuki perspektifi zorunlu kıldığını kaydeden Serhat Eren, “Yüzyıllık bir meseleye aynı tarihsel sorumlulukla yaklaşmak zorundayız” dedi.

‘Demokratik toplum sürecinin anayasası olmalı’

Yapılması beklenen yasal düzenlemenin niteliğine dikkat çeken Serhat Eren, “Öyle bir hukuksal düzenleme yapılmalı ki, bu düzenleme demokratik toplum sürecinin anayasası olmalı. Bunu hazırlamalıyız. Ben mevcut anayasadan bahsetmiyorum. Sürecin anayasasından bahsediyorum. Yani demokratik temel değerleri belirleyen, yarın ihtiyaç duyulması durumunda referans alınacak bir hukuksal düzenlemeden söz ediyorum. Dolayısıyla öncelikle silah bırakanların hangi hukukla karşılaşacaklarını bilmeleri lazım. Demokratik siyasal yaşama katılmaları durumunda hangi hukuksal güvencelere sahip olacaklarının bilinmesi gerekiyor. Demokratik siyasal yaşama katılanların geleceklerinin de güvence altına alındığı bir yasal düzenlemeden bahsediyoruz” ifadelerini kullandı.

‘Güvenlikçi perspektiften yaklaşmak, kategorize etmek sorunludur’

Serhat Eren, “Silahların bırakılması önemlidir ama tek başına kalıcı barışı sağlayamaz. Çatışmalı zemini doğuran sorunları ele almadığınız sürece şiddet farklı bir formda varlığını sürdürür. Meseleyi sadece güvenlikçi perspektiften yaklaşmak, kategorize etmek son derece sorunludur. Bu, Kürt meselesinin çözümsüzlüğünde ısrar eden zihniyetin kendisidir” şeklinde konuştu.

Silahlı mücadelenin demokratik siyaset zeminindeki olanakların tamamen kapatılması nedeniyle başladığını hatırlatan Serhat Eren, “Şimdi silahların bırakıldığı, demokratik siyasetin esas alındığı bir dönemde ‘gelin ama siyaset yapmayın’ demek, 42 yıl önceki zihniyetin devamıdır” değerlendirmesinde bulundu.

‘Umut ilkesinin uluslararası hukuka uygun hale getirilmesi gerekiyor’

Serhat Eren, Kürt Halk Önderi Abdullah Öcalan’ın sürecin temel aktörü olduğuna vurgu yaparak “umut ilkesinin” uluslararası hukuka uygun hale getirilmesinin zorunluğuna dikkat çekti. Hukuk devletlerinde cezalandırmayı sonsuzlaştırmanın mümkün olmayacağını ifade eden Serhat Eren, “İnsan onuruyla bağdaşan bir hukuksal düzenlemeye sahip olmak, devletin hukuk devleti olup olmadığının önemli bir ölçüsüdür. Sonsuz cezalandırma politikasından vazgeçilmesi, umut ilkesinin uluslararası hukuka uygun hale getirilmesi gerekiyor” diye ekledi.

‘Görüşmelerin kesintiye uğraması başarı şansını ortadan kaldırır’

Serhat Eren, “Çatışmanın tarafı olan aktörleri çözümün öznesi haline getirmediğiniz sürece kalıcı bir çözüm mümkün değildir. Öcalan’la görüşmelerin kesintiye uğratılması, aile ve avukat görüşlerinin engellenmesi sürecin başarı şansını ortadan kaldırır. Diyalog ve müzakere süreklilik gerektirir” dedi.

Serhat Eren, Türk Ceza Kanunu (TCK) ve “Terörle Mücadele” Kanunu’ndaki (TMK) kısıtlayıcı hükümlerin kaldırılmasının bu düzenlemenin içinde yer alması gerektiğini ifade etti. Kayyum uygulamalarıyla seçme ve seçilme hakkını ortadan kaldırdığını söyleyen Serhat Eren, söz konusu uygulamalara son verecek yasal düzenlemelerin yapılması gerektiğine işaret etti.

Meselenin bütünlüklü ele alınmaması halinde kalıcı çözümün mümkün olmayacağını belirten Serhat Eren, “PKK’ye katılan herkesin, zindandakilerin, yurt dışındakilerin tamamının toplumsal ve siyasal yaşama katılımı sağlanmadan meseleyi kategorize etmek gerçekçi değildir. Bütünlüklü ve kapsayıcı yaklaşmazsanız, Çehov’un dediği gibi duvardaki silah bir gün patlar” uyarısında bulundu.

‘Türkiye 100 yıllık Kürt meselesini çözmeli’

NATO Zirvesi ve Türkiye’deki süreç bağlamına dair de değerlendirmelerde bulunan Serhat Eren, “NATO yokken de Kürt sorunu vardı, NATO olduğu sürece de devam edecektir. Türkiye gerçekten bölgesel bir güç olmak istiyorsa öncelikle kendi içindeki 100 yıllık Kürt meselesini çözmek zorunda. Kendi komşularıyla barışı sağlamadan, Kürtlerle diyalog ve işbirliği kurmadan bu hedefe ulaşamaz” ifadelerini kullandı.

Serhat Eren, NATO’nun Türkiye’ye Ortadoğu’da yeni bir rol biçme çabası içinde olduğunu belirterek, “Türkiye kendi iç meselesini çözmeden, İran, Irak ve Suriye’deki Kürtlerle ilişki kurmadan bölgesel bir aktör olamaz. Aksi takdirde kendisine açılan alan mayınlı bir alandır” dedi. Eren, sürecin tıkanmayacağını, ancak Türkiye’nin eli güçlendikçe taleplerin minimize edilme riskinin olduğunu belirtti.