Türkiye Mimar ve Mühendisler Odası (TMMOB) Mimarlar Odası Amed Şubesi, binlerce yıllık geçmişiyle Mezopotamya’nın en önemli tarihi yerleşim alanlarından biri olan Diyarbakır Suriçi’nin korunmasına ilişkin gözlem ve önerilerini kamuoyuyla paylaştı.

Diyarbakır, TMMOB’den Suriçi için kritik uyarıhttps://t.co/IFJBd4geZ5 pic.twitter.com/WiEFUvxqSZ

Açıklamada, Suriçi’nin tarih boyunca birçok medeniyete ev sahipliği yaptığına dikkat çekilerek, betonlaşan kent dokusunun aksine özgün mimarisi, yerel malzeme kullanımı ve insan ölçeğindeki yapısıyla kentin en önemli yaşam alanlarından biri olmayı sürdürdüğü vurgulandı.

KORUMA SÜREÇLERİ AĞIR İŞLİYOR

TMMOB Mimarlar Odası Eş Başkanı Şilan Mızrak, son dönemde tarihi ve kültürel miras alanı olan Suriçi’nde yapısal sorunların giderek arttığını belirterek, gerekli müdahalelerin zamanında yapılmadığını söyledi.

Mızrak, “Koruma süreçlerinin ağır işlemesi tarihi dokuda telafisi mümkün olmayan tahribatlara yol açarken, bölgedeki sosyal yaşamı da olumsuz etkiliyor.” ifadelerini kullandı.

BİLİMSEL KORUMA VE ORTAK AKIL VURGUSU

Şube tarafından açıklanan önerilerde, tarihi ve kültürel mirasın korunması için somut belgeleme çalışmalarının hızlandırılması, Koruma Amaçlı İmar Planı (KAİP) ilkelerine eksiksiz uyulması ve surlar ile burçlardaki restorasyonların bilimsel koruma esaslarına göre tamamlanması istendi.

YENİ YAPILAŞMA ENGELLENMELİ

Ayrıca tescilsiz tarihi yapıların kayıt altına alınması, yıkılmış yapıların özgün kimlikleri korunarak restore edilmesi, tarihi sokak dokusunu bozacak yeni yapılaşmaların engellenmesi ve restorasyon alanlarında uzun süredir görüntü kirliliğine neden olan iskele ile sac perde uygulamalarına kalıcı çözümler üretilmesi çağrısı yapıldı.

ULAŞIM VE KAMUSAL ALAN DÜZENLENMESİ ÖNERİSİ

Açıklamada, Suriçi’nde yaya öncelikli ulaşım modeline geçilmesi, ana arterlerde araç trafiğinin azaltılması, sur dışında toplu otopark alanlarının oluşturulması ve özellikle tur şirketlerine ait araçlar için belirli güzergâhlar ile yolcu indirme-bindirme noktalarının planlanması gerektiği ifade edildi.

Kaldırım işgallerinin sonlandırılması, kamusal otoparkların adil şekilde kullanılması, aydınlatma eksikliklerinin giderilmesi ve işletmelere yönelik düzenli hijyen ile çevre denetimlerinin artırılması da öneriler arasında yer aldı.

‘SUR ÇALIŞTAYI’ ŞART

Suriçi’nde yaşanan sorunlara kalıcı çözümler üretilebilmesi amacıyla Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi, Sur Belediyesi, TMMOB Amed İl Koordinasyon Kurulu ve ilgili tüm kurum ile meslek örgütlerinin katılımıyla kapsamlı bir “Sur Çalıştayı” düzenlenmesi önerildi.

Açıklamada, tarihi Suriçi’nin korunmasının yalnızca bugünün değil, gelecek kuşakların ortak sorumluluğu olduğu vurgulanarak, koruma politikalarının bilimsel, katılımcı ve sürdürülebilir bir anlayışla hayata geçirilmesi çağrısında bulunuldu.