Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2026 yılı tek tırnaklı hayvan istatistiklerini açıkladı. Verilere göre Siirt'te kayıtlı eşek sayısı 886 olarak belirlenirken, kent bu rakamla Türkiye genelinde 17. sırada yer aldı.

Bir dönem özellikle kırsal kesimde yük taşımacılığı, tarım ve ulaşımda önemli rol üstlenen eşekler, günümüzde yerini büyük ölçüde motorlu araçlara bıraktı. Tarımda makineleşmenin artması, kırsaldan kentlere göç ve yaşam koşullarındaki değişim, eşek sayısındaki düşüşün başlıca nedenleri arasında gösteriliyor.

TÜİK verilerine göre Türkiye'de 1991 yılında 943 bin 751 olan eşek sayısı, 2026 yılı itibarıyla 60 bin 332'ye kadar geriledi. Yaklaşık yüzde 94'lük azalma, kırsal yaşamda yaşanan dönüşümün en dikkat çekici göstergelerinden biri olarak değerlendiriliyor.

2026 verilerine göre Siirt'te 886 eşek bulunuyor. Bölge illerine bakıldığında Elazığ'da 3 bin 533, Mardin'de 3 bin 317, Iğdır'da 2 bin 843 ve Şırnak'ta 1.841 eşek bulunurken, Batman'da 468, Bitlis'te 437 ve Van'da 437 eşek kayıt altına alındı.

Türkiye genelinde ise en fazla eşek varlığı 3 bin 739 ile Konya'da bulunurken, Elazığ, Mardin, Iğdır ve Afyonkarahisar ilk sıralarda yer aldı. En az eşek varlığı ise Rize'de 1, Trabzon'da 6, Yalova'da 7, Kocaeli'de 15 ve Giresun'da 25 olarak kaydedildi.

Uzmanlar, Siirt'in Kurtalan, Eruh, Pervari, Şirvan ve Baykan gibi engebeli ilçelerinde geçmişte yük taşımacılığı, odun nakli, bağ-bahçe işleri ve ulaşımda yoğun olarak kullanılan eşeklerin, bugün arazi tipi motosikletler, traktörler ve diğer motorlu araçlarla yer değiştirdiğini belirtiyor.

Kırsaldan göçün hızlanması, genç nüfusun köylerden ayrılması ve hayvancılıkta farklı alanlara yönelimin de eşek yetiştiriciliğinin azalmasına neden olduğu ifade ediliyor.

Bir zamanlar Siirt'te hemen her köyde ve birçok hanede bulunan eşekler, bugün yalnızca sınırlı sayıda kırsal bölgede kullanılmaya devam ederken, geçmişin en önemli ulaşım ve yük taşıma araçlarından biri olarak hafızalardaki yerini koruyor.