Van’da kent merkezinin en önemli sorunlarından biri haline gelen kaldırım işgalleri, her geçen gün daha fazla tartışma konusu oluyor. Yayaların rahat ve güvenli bir şekilde kullanması gereken kaldırımların bazı esnaflar tarafından ürün sergileme alanı olarak kullanılması, seyyar satıcıların geçiş noktalarına tezgâh açması ve işletmelerin masa, sandalye ya da çeşitli ürünlerle kaldırımları kapatması, kentteki yaya ulaşımını zorlaştırıyor. Kent merkezinde yoğunluğun yaşandığı bölgelerde ortaya çıkan görüntüler, yalnızca bir kaldırım işgali sorunu değil, aynı zamanda kent düzeni ve ortak yaşam alanlarının kullanımı konusunda da önemli bir tartışmayı beraberinde getiriyor.

VATANDAŞLAR İŞGALİ ŞEHRİVAN ARACILIĞI İLE YORUMLADI

Van’da vatandaşların yürüyebilmesi için ayrılan kaldırımların bir bölümünde manav ürünleri, başka bir bölümünde seyyar satıcı tezgâhları, bir başka noktada ise işletmelere ait masa ve sandalyeler bulunabiliyor. Kimi zaman vatandaşlar daralan kaldırımlardan geçebilmek için birbirlerini beklemek zorunda kalırken, kimi zaman da yola inerek yürümek durumunda kalıyor. Özellikle yaşlılar, kadınlar, çocuklar ve hareket etmekte zorlanan vatandaşlar açısından bu durum günlük yaşamı daha da güçleştiriyor. Üstelik mesele yalnızca yayaların kaldırımlarda yürümekte zorlanmasıyla sınırlı kalmıyor; kaldırım işgalleri, kent merkezinde düzensiz ve kontrolsüz bir görüntünün oluşmasına da neden oluyor. Konuya ilişkin Şehrivan mikrofonlarına konuşan vatandaşlar, kaldırım işgallerinin kent genelinde yaygınlaştığını belirterek sorunun çözümü için yetkililerin daha etkin denetim yapması gerektiğini ifade etti.

Kamuya ait olan yollar tüm halkın olduğunu ve esnafların işgallere son vermesi gerektiğine değinen Ahmet Gökmen isimli diğer vatandaş ise duruma tepki gösterdi. Gökmen; “Bu konuda bizim bazı esnaflarımız ne yazık ki biraz düşüncesiz davranıyorlar. Israrla kaldırımları işgal ediyorlar. Bir saat önce de ben arabamı park ettiğimde bu sorunu gene yaşadım. Ne yazık ki empati eksikliği var. İnsanları bu konuda biraz sağduyuya davet edip düşünceli olmaları gerekiyor. Kamuya ait olan yollar tüm halkındır herkesin bunu kullanması lazım. Dışarıyı işgal etmenin bir anlamı yoktur. Hemen hemen bütün caddelerde bu sorunu yaşıyoruz. Zaten Sıhke Caddesi’nden, Cumhuriyet’ten, Maraş’tan özellikle bu dar ara sokaklarda sıkıntı yaşadığımız yerlerde bir de esnaflar orayı kapatıyor.” diye aktardı.

SADECE İŞGAL DEĞİL TEHLİKE DE YARATIYOR!

Vatandaşların kaldırımlar kapalı olduğu için alternatif olarak ana caddede yürüdüğünü ve bunun da ciddi risk taşıdığını söyleyen Gökmen; “Esnaflarımız malum kaldırımlar işgal olduğu için o kaldırımı geçemiyorlar. Bu sefer ana caddeden geçmeye çalışıyorlar. Bu aslında hem vatandaşlarımızın hayatını riske atıyor. Yaya olarak yürüdüğümüzde sıkıntı yaşıyoruz. Trafik ciddi anlamda riske giriyor. İnsanlar bu sıkıntıyı da yaşıyor. Keşke böyle olmasa keşke artık değişse. Vallahi belediye, zabıta memurları bu konuda üstüne düşen görevleri tamamen yerine getirmesi gerekiyor ve esnafları uyarması lazım. Uyarının sonra da eğer hala aynı hatayı tekrar yapıyorsa cezai işlem neyse uygulaması lazım. Esnaflar ürünlerini dükkanında sergileyebilir. Zaten normalde öyle dışarıda bir sergileme ve insanların yolunu kapatma hakkı yok. Dükkanında istediği sergilemeyi yapabilir.” dedi.

Kaldırım işgalleri özellikle engelli bireyler için zor olduğunu söyleyen Hasan Kızıltaş isimli vatandaş, kaldırımın sadece insanları değil en çok engelli bireyleri zorladığını belirterek şu sözlere yer verdi; “Yeterli denetim olmadığı için maalesef halkımız da bunu apaçık kullanıyor. Bütün kaldırım işgalleri olsun yol kenarındaki ürünler kaldırımı kapatmış durumda. Yeterli denetim olmuş olsaydı insanlar da bu mağduriyeti yaşamayacaktı. İnsanların kaldırım kullandığı özellikle belli yerlerde ben dahil bütün vatandaşlar bu zorluğu yaşıyor. Kaldırım işgalleri özellikle engelli bireylerimiz için zor oluyor. Siz kendiniz bir şekilde geçebiliyorsunuz ama onların tek alternatifi bu sarı çizgiler. Normal vatandaş zorlanırken engelli bireyler bunun zorluğunu çok daha fazla yaşıyor.” dedi.

Yeterli denetimlerin olduğu takdirde vatandaşların bu tür sorunlar yaşamayacağını söyleyen Kızıltaş, yetkililere çağrıda bulundu; “Örneğin kaldırımlardaki çocuk bisikletlerin yolları olsun veya bu gibi engelli vatandaşlarımızın olduğu yerlerde çok daha fazla sorunlar yaşanıyor. Yeterli denetim olduğu takdirde bu sorunları vatandaşlarımız yaşamayacaktır ama yeterli denetim olmadığı için maalesef bu zorluğu vatandaşımız yaşıyor. Ya esnaftan sadece anlayış istiyoruz bunun dışında başka bir şey yok. Bu mağduriyet kendileri bizzat yaşamış olsalardı inan ki bunu vatandaşa yaşatmayacaklardı. Vatandaşımız ama maalesef bunlar bu işi ticari amaçla yaptıkları için engelliymiş, çocuk arabası varmış ya da yaşlısı engellisi pek fark etmiyor. Bunlar kendi işlerine baktıkları için ve yeterli denetim olmadığı için tabii ki bunu kullanıyorlar her zaman. Yetkililere denetimlerin artırılması çağrısında bulunmak istiyorum. Eğer yapabilirlerse çok da vatandaşlar için engelli bireylerimiz için çocuklu kişiler için çok da iyi olacaktır. Kaldırım işgali sona erdirirlerse çok da iyi olacaktır.” Diye konuştu.

Hastalar, engelli ve yaşlı insanların geçemediğini söyleyen Maşallah isimli vatandaş, esnaflara seslenerek duyarlı olmaları gerektiği çağrısında bulunarak; “Esnaflarımız kaldırımlara öyle yapmış ki insan yürüyemez hale geldi. Mesela başka şehirlere gidiyoruz öyle bir şeyle karşılaşmıyoruz ama bizim Van'da adam motoru yolun üstüne bırakmış sanki biz insan değiliz buradan geçiyoruz. Sanki bu memleket onlarındır gibi davranıyorlar. Biz Van’ın içinde kiracı gibiyiz. Esnaflarımızdan rica ediyorum o motorları kaldırıp bir kenara bıraksınlar. Biz bu memlekette yaşıyorsak gerekeni yapmalıyız. Hastalar, engelli ve yaşlı insanlarımız var geçemiyor. Adam arabasını buraya park etmiş insanlar kaldırımı nasıl kullansın. Bizim dönerciler, çikolatacılar, çiçekçiler gelirler o motorları yolun üstüne bırakırlar buna gerek yok. Yetkililer gitsinler denetlesinler bunun için görevli memurlar var. Bir gitsinler baksınlar bir cadde turu atsınlar. Bu yaşlılar ve bebek arabası nasıl geçecek bu yoldan.” Şeklinde konuştu.

Kaldırım işgalinin hem yayaları hem de sürücüleri olumsuz etkilediğini belirten Mevlüt Koş isimli diğer vatandaş da denetimlerin yetersiz olduğunu savunarak şöyle konuştu; “Kaldırım işgaliyle belediyenin ilgilenmesi lazım. Caddelerde araçlar geçemiyor. Belediyelerin bu sorunu çözmesi gerekiyor. Engelli bireyler için yapılan sarı çizgiler var. Vatandaşlar bu konuda duyarlı davranabiliyor ama bazı sürücüler engelli bireylerin kullandığı alanlara araçlarını park ediyor. Belediye ve trafik zabıtalarının buna müdahale etmesi gerekiyor. Bunun esnafla bir ilgisi yok. Esnaf da mağdur. Belediyenin esnafa hemen ceza kesmesi yerine önce duyarlı bir şekilde uyarıda bulunması lazım.” diye konuştu.

TEPKİ GÖSTERİNCE DE SONUÇLARI FARKLI OLUYOR

Sorunun çözümü için mülki idare ve belediye başta olmak üzere tüm yetkili kurumların ortak hareket etmesi gerektiğini belirten vatandaş Fevzi Güler, “Kaldırım işgalleri konusunda devletin gerekli adımları atması gerekiyor. Sayın Vali var, belediye başkanı var. Bunların yanı sıra yetkili kurumlar da bu soruna çözüm üretmeli. Bazen görüyoruz, seyyar satıcılar istedikleri gibi kaldırımları kullanıyor. Her gelen burada seyyar satıcılık yapıyor. O zaman her vatandaş da gelip tezgâh açabilir. Bu konuda valiliğin, belediyenin, polisin ve zabıtanın mutlaka müdahale etmesi gerekiyor. Bir de bu duruma tepki gösterdiğinizde farklı sorunlarla karşılaşabiliyorsunuz. Böyle olunca insanlar da ses çıkarmaktan çekiniyor.” şeklinde konuştu.

Kaldırım işgal işgalinin çoğunluğu manavlardan kaynaklandığını ifade eden Güler, “Kaldırım işgallerini en çok sebze ve meyve satıcılarında görüyoruz. Bunun yanında bazı mobilyacılar da ürünlerini kaldırımlara çıkarıyor. Bu durum vatandaşların geçişini zorlaştırıyor. Özellikle kadınlar ve yaşlılar rahat yürüyemiyor. Bazı esnaflar kapılarının önüne sandalye koyup oturuyor, bu da kaldırımların kullanımını daha da zorlaştırıyor. Ben istiyorum ki bu güzel şehir daha iyi yönetilsin. İnsanlar kaldırımlarda rahatça yürüsün, gezsin, dolaşsın ve kentten huzur içinde faydalansın.” dedi.

Kentin simge noktalarında yaşanan düzensizliğe işaret eden bir diğer vatandaş Fırat Özgür ise zabıta ekiplerinin saha yaklaşımına değindi. Özgür, “Kaldırım işgallerinin en yoğun olduğu yerlerden biri Beşyol çevresi. Özellikle kahvelerin bulunduğu bölgelerde bu durum daha belirgin. Bunun yanı sıra birçok esnaf kaldırımları işgal etmiş durumda. Sanat Sokağı'nda da Beşyol tarafında da benzer görüntüler var. Aslında bu sorun kentin birçok noktasında görülüyor. Diğer yandan zabıtaların da insanlara yaklaşımı konusunda farklı bir tutum sergilediğini düşünüyorum. Muamele açısından daha yapıcı olunması gerektiğine inanıyorum.” diye aktardı.

Yetki sahiplerinin sahada yeterli denetimi yapmadığını vurgulayan vatandaş Fevzi Acar, “Belediyeler bu konuda yeterince denetim yapmıyor. Özellikle Cumhuriyet Caddesi'nde tablacılar ve seyyar satıcılar nedeniyle düzensiz bir görüntü oluşuyor. Bu durum pek hoş değil. Kaldırım işgalleriyle karşılaştığımızda rahatsız oluyoruz. Bazen seyyar satıcılar kulağımızın dibinde yüksek sesle bağırıyor. Bu da insanları rahatsız ediyor. Ancak elimizden bir şey gelmiyor. Denetim eksikliği olduğu için bu tür sorunlar devam ediyor. Cumhuriyet Caddesi'nde tablacıların ve seyyar satıcıların bulunmasının doğru olmadığını düşünüyorum. Orası insanların rahatça yürüyebileceği bir cadde olmalı. Kaldırımlar yayalar için var.” Acar ayrıca; “Yetkililere söyleyeceğim tek şey, bu konuda gerekli denetimlerin yapılmasıdır. Ancak bu sorunun yalnızca belediyelerden ya da iktidardan kaynaklandığını düşünmüyorum. Toplum olarak da kurallara daha fazla uymamız gerekiyor. Bu konuda vatandaşların da sorumluluk alması gerektiğine inanıyorum.” diye konuştu.

“ARA SOKAKLARDA DA DURUM FARKSIZ, YATIRIMLAR YETERSİZ”

Kaldırım ve yol altyapısındaki aksaklıkların kentin tamamına yayıldığını ifade eden vatandaş Erdal Kızılaslan ise somut adımların atılmasını beklediklerini belirterek şunları kaydetti: “Van genelinde yol ve kaldırım konusunda ciddi sorunlar yaşanıyor. Yetkililer de bu sorunların farkında. Bizler de sürekli dile getiriyoruz ancak bugüne kadar yeterli yatırım yapılmadığını düşünüyorum. Özellikle Van gibi güzel bir şehirde bu konuda somut çalışmaların olmaması önemli bir eksikliktir. Bu sorun sadece Cumhuriyet Caddesi'nde değil, Van'ın hemen her noktasında var. Ara sokaklar da dahil olmak üzere birçok bölgede benzer sıkıntılar yaşanıyor.” İfadelerini kulandı.