Yazar ve teknoloji eleştirmeni Cory Doctorow, ülkelerin “egemen yapay zekâ” geliştirmesi gerektiği yönündeki tartışmalara sert eleştiriler yöneltti. Doctorow’a göre devletlerin önceliği yeni yapay zekâ modelleri oluşturmak değil, günlük dijital altyapıları ve kritik yazılım ekosistemlerini bağımsız hâle getirmek olmalı. Uzman, özellikle ABD merkezli teknoloji şirketlerine olan bağımlılığın yapay zekâdan çok daha büyük stratejik risk oluşturduğunu savunuyor.

Doctorow, Yapay Zekâ Yerine Dijital Altyapıya Odaklanılması Gerektiğini Savunuyor

Doctorow’un değerlendirmeleri, Avustralyalı ekonomist John Quiggin’in ABD’nin küresel teknolojik liderliği ve yapay zekâ rekabetine ilişkin analizine yanıt olarak gündeme geldi. Quiggin, ABD’nin yapay zekâ alanındaki üstünlüğünün diğer ülkeler açısından stratejik bağımlılık oluşturabileceğini belirtirken, gelecekte daha düşük maliyetli modeller geliştiren ülkelerin rekabette öne çıkabileceğini ifade etti.

Doctorow ise tartışmanın yanlış noktaya odaklandığını düşünüyor. Ona göre yapay zekâ hizmetlerinin aniden kullanılamaz hâle gelmesi ülkelerin ekonomilerinde ciddi bir kriz oluşturmayabilir. Ancak Microsoft 365 gibi kurumsal üretkenlik yazılımlarının, telekom altyapılarının veya kritik endüstriyel sistemlerin devre dışı kalması çok daha büyük ekonomik sonuçlar doğurabilir.

Teknoloji yazarı, yapay zekâyı “insanlık tarihindeki en fazla zarar eden teknolojilerden biri” olarak nitelendirirken, sektörün bugüne kadar vaat edilen performansı tam anlamıyla ortaya koyamadığını öne sürüyor. Doctorow’a göre hükümetler, henüz geleceği netleşmemiş teknolojilere odaklanmak yerine mevcut dijital bağımlılıklarını azaltmaya öncelik vermeli.

Doctorow, ülkelerin egemen yapay zekâ yerine kendi yazılım platformlarını, veri merkezlerini ve dijital hizmet altyapılarını geliştirmesinin daha kritik olduğunu savunuyor. Kamu kurumları, şirketler ve bireylerin verilerinin yerel altyapılara taşınmasının uzun vadede daha stratejik bir yatırım olacağını belirtiyor.

Uzman, ABD merkezli teknoloji şirketlerinin siyasi gelişmelere karşı bağımsız hareket etmesinin her zaman garanti olmadığını, bu nedenle Avrupa başta olmak üzere farklı bölgelerin alternatif dijital çözümler geliştirmesinin önem kazandığını ifade ediyor.

Son dönemde Avrupa Birliği’nin dijital egemenlik ve teknoloji bağımsızlığına yönelik politikaları da benzer tartışmaları hızlandırmış durumda. Yapay zekâ yatırımları hız kesmeden devam ederken birçok uzman, bulut hizmetleri, kurumsal yazılımlar, veri merkezleri ve kritik dijital altyapılarda dışa bağımlılığın azaltılmasının en az yapay zekâ kadar önemli olduğunu değerlendiriyor. Cory Doctorow’un açıklamaları da “egemen yapay zekâ” tartışmasını farklı bir bakış açısıyla yeniden gündeme taşıyor.