Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Maria Zakharova, İsviçre hükümetinin tarafsızlık ilkesinin Anayasa’ya eklenmesine karşı çıkmasını eleştirerek, Bern yönetiminin tarafsızlık statüsünü fiilen terk ettiğini ve bunu şimdi hukuken de resmileştirmeye çalıştığını savundu.

Zakharova, yaptığı açıklamada yaklaşık bir buçuk yıl önce yabancı siyaset bilimcileri ve gazetecilere İsviçre’nin artık fiilen tarafsız bir ülke olmadığını söylediğini hatırlatarak, bu değerlendirmesinin o dönemde tepkiyle karşılandığını belirtti.

Açıklamasında, “Bir buçuk yıl önce İsviçre’nin fiilen tarafsız bir ülke olmaktan çıktığını söylediğimde, tepki neredeyse yuhalama ve alay korosu gibiydi.” ifadelerini kullanan Zakharova, daha sonra aynı konuda Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in de benzer değerlendirmelerde bulunduğunu kaydetti.

Zakharova, İsviçre’de 27 Eylül’de oylanacak “Tarafsızlık Girişimi” kapsamında, ülkenin Anayasası’na “sürekli ve silahlı tarafsızlık” ilkesinin eklenmesi ve yaptırım rejimlerine katılımın yasaklanmasının önerildiğini hatırlattı.

İsviçre hükümeti ile parlamentonun söz konusu girişime karşı çıktığını belirten Zakharova, hükümetin gerekçe olarak anayasal tarafsızlığın ülkenin dış politika hareket alanını daraltacağını ve esnekliği azaltacağını savunduğunu ifade etti.

Bu durumu eleştiren Zakharova, “Dört yüzyıl boyunca devletini tarafsızlık üzerine kuran ve refahını bu bayrak altında biriktiren bir ülkenin hükümeti, şimdi vatandaşlarına bu ilkenin Anayasaya yazılmaması gerektiğini, çünkü o zaman fiilen uygulanması gerekeceğini açıklıyor.” değerlendirmesinde bulundu.

Rus sözcü, uluslararası hukuk açısından İsviçre hükümetinin yaklaşımının savunulamaz olduğunu öne sürerek, 1907 Lahey Sözleşmeleri uyarınca sürekli tarafsızlığın “esnek” olamayacağını savundu.

Zakharova, “Hukuki açıdan ‘esnek tarafsızlık’, hiç tarafsızlık olmaması anlamına gelir.” ifadelerini kullanarak, Beşinci Lahey Sözleşmesi’nin 9. maddesinin tarafsız devletlerin savaşan taraflara eşit mesafede durmasını zorunlu kıldığını söyledi.

İsviçre’nin Rusya’ya yönelik yaklaşık 20 Avrupa Birliği yaptırım paketine katıldığını belirten Zakharova, ülkede yaklaşık 2 bin 600 kişi ve kuruluşa ait varlıkların dondurulduğunu ifade etti.

Zakharova ayrıca, Haziran 2024’te İsviçre’nin Bürgenstock’ta Ukrayna konusunda düzenlenen uluslararası konferansa ev sahipliği yapmasını da eleştirerek, bunun ülkenin tarihsel arabuluculuk rolünün güvenilirliğini zedelediğini savundu.

İsviçre Konfederasyonu Başkanı Ignazio Cassis’in Şubat 2022’de yaptığı, “İsviçre’nin tarafsızlığı değişmeden kalıyor, ancak elbette Batı değerlerinin yanındayız.” açıklamasını da hatırlatan Zakharova, Bern yönetiminin tarafsızlık ilkesinden uzaklaştığını öne sürdü.

Referandumu başlatan girişim sahiplerinin de ülkenin “tarafsızlığı parça parça terk ettiği” görüşünü dile getirdiğini aktaran Zakharova, İsviçre hükümetinin mevcut tutumunun, ülkenin geleneksel tarafsızlık anlayışıyla bağdaşmadığını iddia etti.